EPOS

EPOS jest największym europejskim projektem infrastrukturalnym w naukach o Ziemi.

Misją projektu EPOS jest integracja rozproszonych- istniejących i nowopowstających infrastruktur badawczych w dziedzinie nauk o Ziemi w Europie. Efektem EPOS ma być paneuropejska instalacja naukowa otwarta dla państw członkowskich i krajów stowarzyszonych, ułatwiająca wymianę wiedzy i mobilność naukowców na obszarze Europejskiej przestrzeni Badawczej oraz przyczyniająca się do upowszechniania i optymalizacji wyników badań.

Infrastruktura badawcza EPOS opiera się na istniejących krajowych centrach danych, zarządzanych i finansowanych przez krajowe środowiska. Projekt zakłada, że krajowe infrastruktury badawcze zostaną zintegrowane na etapie przygotowawczym projektu tworząc Centra Krajowe EPOS. Centra te zapewnią kompleksowe dane z konkretnej dziedziny, (np. sejsmologiczne, geodezyjne, geologiczne itp.). Każde Centrum Krajowe EPOS będzie posiadało własne zaplecze informatyczne. Pozwoli to na efektywne przechowywanie danych, a także zapewni podstawowe zasoby obliczeniowe. Z założenia infrastruktura badawcza projektu EPOS ma przyczynić się do informowania, rozpowszechniania, edukacji i szkolenia; zapewni ona naukowcom, studentom, partnerom przemysłowym i pozostałym zainteresowanym nieograniczony dostęp „on-line” do ogromnego bogactwa danych obserwacyjnych, eksperymentów laboratoryjnych, oprogramowania i urządzeń obliczeniowych z zakresu nauk o Ziemi. Infrastruktura EPOS ułatwi również rozwój zaawansowanych materiałów edukacyjnych, tj. e-learning,  jako e-infrastruktura badawcza.

Paneuropejska instalacja naukowa tworzona przez EPOS budowana jest z trzech warstw. Najniższą warstwę tworzą wspomniane wcześniej krajowe infrastruktury badawcze w naukach o Ziemi, np. sieci sejsmologiczne. Infrastruktury łączone są w skali europejskiej w tzw. Tematycznych Usługach EPOS pozwalając na korzystanie z specjalistycznych usług wszystkim społecznościom zrzeszonym w ramach danych dyscyplin w naukach o Ziemi lub nimi zainteresowanych. Warstwę najwyższą tworzą Zintegrowane Usługi EPOS; multidyscyplinarne usługi pozwalające na dostęp do danych, narzędzi przetwarzania i wizualizacji, oprogramowania i zasobów obliczeniowych dla różnego typu użytkowników platformy EPOS.

Projekt EPOS wydzielił 9 dyscyplin i 9 odpowiedzialnych za nie grup roboczych. Zagadnieniem wsparcia informa­tyczne­­go projektu zajmuje się jeszcze jedna, osobna grupa. Grupy te przedstawiają się kolejno:

  • WG1 (Working Group 1) - Obserwatoria sejsmologiczne i infrastruktury badawcze,
  • WG2 - Obserwacje wulkanologiczne,
  • WG3 - Dane geologiczne i dane dynamiki powierzchni gruntu,
  • WG4 - Dane GNSS i inne dane geodezyjne,
  • WG5 - Inne dane nauk o Ziemi,
  • WG6 - Laboratoria analityczne i eksperymentalne,
  • WG7 - e-infrastruktura badawcza i społeczność wirtualna,
  • WG8 - Dane satelitarne,
  • WG9 - Obserwatoria magnetyczne,
  • WG10 - Infrastruktury dla geozasobów.

Rys. 1. Koncepcja planu integracji IB w naukach o Ziemi w ramach projektu EPOS (źródło: dokument “The EPOS Response: Questionnaire for ESFRI Research Infrastructures December 2012, Response to the Assessment Expert Group 2012)

 

Grupa EPOS WG10 Infrastructure for Georesources została powołana do integracji infrastruktury służącej badaniu sejsmicznych zjawisk indukowanych technologiczną działalnością człowieka.